Kolonoskopia

to badanie endoskopowe dolnego odcinka przewodu pokarmowego, obejmujące badanie okrężnicy (wstępnicy, poprzecznicy, zstępnicy), esicy, odbytnicy i odbytu.

Pacjenci z chorobą okrężnicy

Kolonoskopia jest podstawowym obecnie badaniem okrężnicy, dzięki któremu można przede wszystkim rozpoznawać raka jelita grubego oraz – przez pobranie fragmentów guza do badania histopatologicznego – zaplanować leczenie tej patologii. Rak jelita grubego jest jednym z najczęściej występujących nowotworów złośliwych w Polsce – zapadalność na tę chorobę jest bardzo duża i wynosi ok. nowych 50 przypadków na 100000 mieszkańców na rok.

Z zachorowalnością na raka jelita grubego jest bezpośrednio związana obecność polipów błony śluzowej. Ocenia się według badań autopsyjnych, że od połowy do 2/3 ludzi powyżej 65. roku życia ma polipy jelita grubego, a także, że nawet u 30% populacji osób po zaledwie 35 roku życia znajdowane są te patologiczne twory błony śluzowej jelita. Szacuje się, że w ciągu 10 lat, pacjent z obecnym polipem zachoruje na raka jelita grubego z 2,5% prawdopodobieństwem. Daje to ogromne liczby pacjentów, którzy powinni być poddawani badaniom kolonoskopowym. W tym celu uruchomiony został narodowy program profilaktyki chorób jelita grubego.

Choroba uchyłkowa

Kolejną patologią jelita grubego diagnozowaną za pomocą badań kolonoskopowych jest choroba uchyłkowa jelita grubego. Uchyłki występują u 30 do 50% osób po 50. roku życia, z czego 30% wymaga leczenia. Kolonoskopia jest też badaniem potrzebnym do potwierdzenia prawidłowości rozpoznania u pacjentów z chorobą hemoroidalną, która jest obecna u 50-60% osób dorosłych w Polsce.

Jak przygotować się do badania kolonoskopii ? Serdeczną poradą służy Centrum Medyczne doktorA w Warszawie.

Szanowny Pacjencie,

w trosce o jak najlepsze przygotowanie do badania kolonoskopii, w którym całe jelito powinno być dokładnie oczyszczone, dlatego konieczne jest rygorystyczne przestrzeganie poniższych zaleceń oraz schematu przygotowania jelita.

Schemat przygotowania z preparatem Fortrans

Przed zastosowaniem preparatu FORTRANS należy przeczytać ulotkę informacyjną dołączoną do preparatu.

 

Na 7 dni przed badaniem należy:

1. Przerwać przyjmowanie preparatów żelaza.

2. Osoby przyjmujące leki antyagregacyjne – typu Aspiryna, Acard, Ticlid, itp. – powinny przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie w/w leków.

3. Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe – Sintrom, Syncumar, Acenocumarol, Warfaryna – konieczny jest kontakt z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe i zmiana leków na heparynę niskocząsteczkową (Fraxiparyna, Clexane).

4. Osoby chorujące na cukrzycę powinny dodatkowo skonsultować z lekarzem sposób przygotowania do badania

 

Schemat trzydniowy

Trzeci i drugi dzień przed badaniem

Dieta

Zalecana dieta lekkostrawna, bez świeżych owoców, warzyw, ciemnego pieczywa i innych produktów z dużą zawartością błonnika. Nie należy spożywać w żadnej postaci owoców i warzyw pestkowych, takich jak winogrona, pomidory, kiwi, truskawki oraz pestek, siemienia lnianego i maku. Pestki i nasiona mogą przykleić się do powierzchni jelita i utrudniać ocenę w trakcie badania.

 

Dzień poprzedzający badanie

W przeddzień badania należy przyjąć koniecznie leki, które przyjmujecie Państwo na stałe (np. „leki nasercowe” , „na nadciśnienie”, „na prostatę”)!

Można zjeść tylko śniadanie, do południa dieta bez mleka, płynna – dokładnie zmiksowane zupy, tzw. zupa krem, kisiel, rosół. Nie należy pić soków owocowych i napojów gazowanych. Inne napoje można pic w dowolnej ilości.

 

W dniu poprzedzającym badanie w godzinach popołudniowych 14.00-15.00 zgodnie z instrukcją należy przygotować 4 litry roztworu Fortrans, rozpuszczając każdą z torebek w 1 litrze NIEGAZOWANEJ wody . Przygotowany roztwór należy pić jedna szklankę co 15 min w ciągu ok. 5-6 godzin. Preparat jest niesmaczny, zdaniem pacjentów łatwiej jest wypić roztwór schłodzony, z dodatkiem soku z cytryny. W trakcie picia roztworu Fortranu można pić inne płyny ( woda, herbata).

Od chwili wypicia roztworu NIE NALEŻY nic jeść aż do momentu wykonania badania.

Można pić dowolną ilość NIEGAZOWANEJ wody (ewentualnie słabej herbaty, herbat ziołowych).

 

Dzień badania

Leki w dniu badania

Osoby regularnie przyjmujące leki nasercowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwpadaczkowe zażywają ich poranną dawkę.

W dniu badania, rano, należy przyjąć leki, które przyjmujecie Państwo na stałe (np. nasercowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwpadaczkowe) popijając 1-2 łyżkami wody.

Należy być na czczo (bez żadnego jedzenia). Nie można pić roztworu przeczyszczającego, nie należy przyjmować jakichkolwiek posiłków, natomiast wodę można pić do 6 godzin przed badaniem.

 

Jeśli badanie będzie wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym picie płynów należy skończyć na 5-6 godzin przed badaniem.

Reakcją organizmu na przyjmowanie roztworu Fortransu będą liczne wypróżnienia, na koniec treścią płynną. W przypadku trudności z przygotowaniem się do badania, w szczególności w przypadku pogorszenia samopoczucia w trakcie przygotowania, konieczny jest kontakt z lekarzem.

 

Po badaniu

Jeśli pojawi się dyskomfort w postaci wzdęć, kurczowych bólów brzucha spowodowanych prymy powietrze wprowadzone do jelita podczas badania, należy zastosować Espumisan w dawce 3 x 2 tabl. lub No-Spa w dawce 3 x 1 tabl. Po zakończeniu badania zalecana dieta lekkostrawna.

W dniu badania, w przypadku otrzymania środków uspokajających, nie należy przez kilka godzin prowadzić samochodu lub innych urządzeń.

 

Szanowny Pacjencie,

w trosce o jak najlepsze przygotowanie do badania kolonoskopii, w którym całe jelito powinno być dokładnie oczyszczone, dlatego konieczne jest rygorystyczne przestrzeganie poniższych zaleceń oraz schematu przygotowania jelita.

 

Schemat przygotowania z preparatem Moviprep

Przed zastosowaniem preparatu Moviprep należy przeczytać ulotkę informacyjną dołączoną do preparatu.

 

Na 5-7 dni przed badaniem należy

1. Przerwać przyjmowanie preparatów żelaza.

2. Osoby przyjmujące leki antyagregacyjne – typu Aspiryna, Acard, Ticlid, itp. – powinny przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie w/w leków. Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe np.: Sintrom, Syncumar, Acenocumarol, Warfaryna – konieczny jest kontakt z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe i zmiana leków na heparynę niskocząsteczkową (Fraxiparyna, Clexane)

3. Osoby chorujące na cukrzycę powinny dodatkowo skonsultować z lekarzem sposób przygotowania do badania

 

Reguły dotyczące prawidłowego odżywiania:

– na 3 dni przed badaniem

Niezalecane produkty: owoce lub warzywa itp.) chleb pełnoziarnisty,

– Nie spożywać tłustych wędlin i mięs, sałatek, warzyw i owoców pestkowych (np. kiwi, pomidory, winogrona, pestek (siemię lniane, mak), ciemnego pieczywa i innych produktów zawierających pestki oraz napojów gazowanych,

 

– na 1 dzień przed badaniem

Zalecane: pokarmy ubogo resztkowe,

– lekkostrawne śniadanie: lekka herbata, bułeczka pszenna (bez dodatkowych ziaren)

– godz. 14-15 przecedzony bulion

– po godz. 15 koniec spożywania pokarmów. Można pić wodę, herbatę, ssać landrynki, jeść miód.

 

Po 1 łyku MOVIPREP:

Do badania nie wolno przyjmować stałych pokarmów. W tym czasie należy wypić jeszcze co najmniej 1 litr przejrzystych płynów, aby uniknąć dużego pragnienia i odwodnienia organizmu. Możliwe przejrzyste płyny to: woda, klarowane zupy, napoje typu lemoniada lub herbata (bez mleka). Do 2 godzin przed planowaną godziną badania można pić dowolną ilość płynów niegazowanych i klarowanych (także herbata, kawa bez mleka).

 

Moviprep_kolonoskopia

W dniu badania:

Jeśli badanie będzie wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym picie płynów należy skończyć na 5-6 godzin przed badaniem.

Leki w dniu badania

Osoby regularnie przyjmujące leki nasercowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwpadaczkowe zażywają ich poranną dawkę.

W przypadku trudności z przygotowaniem się do badania, w szczególności w przypadku pogorszenia samopoczucia w trakcie przygotowania, konieczny jest kontakt z lekarzem.

 

 

Po badaniu

Jeśli pojawi się dyskomfort w postaci wzdęć, kurczowych bólów brzucha spowodowanych przez powietrze wprowadzone do jelita podczas badania, należy zastosować Espumisan w dawce 3 x 2 tabl. lub No-Spa w dawce 3 x 1 tabl. Po zakończeniu badania zalecana dieta lekkostrawna.

W dniu badania, w przypadku otrzymania środków uspokajających, nie należy przez kilka godzin prowadzić samochodu lub innych urządzeń.

Szanowny Pacjencie,

w trosce o jak najlepsze przygotowanie do badania kolonoskopii, w którym całe jelito powinno być dokładnie oczyszczone, dlatego konieczne jest rygorystyczne przestrzeganie poniższych zaleceń oraz schematu przygotowania jelita.

 

Schemat przygotowania z preparatem Eziclen

Przed zastosowaniem preparatu Eziclen należy przeczytać ulotkę informacyjną dołączoną do preparatu.

 

Na 7 dni przed badaniem należy:

1. Przerwać przyjmowanie preparatów żelaza.

2. Osoby przyjmujące leki antyagregacyjne – typu Aspiryna, Acard, Ticlid, itp. – powinny przestać je przyjmować po wcześniejszej konsultacji z lekarzem, który zlecił stosowanie w/w leków.

3. Osoby przyjmujące leki przeciwzakrzepowe – Sintrom, Syncumar, Acenocumarol, Warfaryna – konieczny jest kontakt z lekarzem prowadzącym leczenie przeciwzakrzepowe i zmiana leków na heparynę niskocząsteczkową (Fraxiparyna, Clexane)

4. Osoby chorujące na cukrzycę powinny dodatkowo skonsultować z lekarzem sposób przygotowania do badania

 

Schemat jednodniowy

– zawartość butelki leku wlać do załączonego kubka

– dodać wody do leku do poziomu kreski na kubku (łącznie 0,5 l)

– w ciągu następnych 30-60 min. Bez pośpiechu należy wypić cały płyn z kubka,

– w ciągu następnej godziny wypić jeszcze 2 kubki (wypełnione do kreski, łącznie 1litr) wody lub czystego płynu (herbat, kawy bez mleka i śmietanki, napoje niegazowane, przecedzane soki bez miąższu – poza barwy czerwonej i purpurowej, czystą zupę, zupa przecedzana w celu usunięcia z niej wszystkich stałych elementów,

– powtórzyć wszystkie powyższe czynności dla drugiej dawki leku.

 

Schemat dwudniowy

1. Wieczorem w przeddzień badani:

– zawartość butelki leku wlać do załączonego kubka

– dodać wody do leku do poziomu kreski na kubku (łącznie 0,5 l)

– w ciągu następnych 30-60 min. Bez pośpiechu należy wypić cały płyn z kubka,

– w ciągu następnej godziny wypić jeszcze 2 kubki (wypełnione do kreski, łącznie 1litr) wody lub czystego płynu (herbat, kawy bez mleka i śmietanki, napoje niegazowane, przecedzane soki bez miąższu – poza barwy czerwonej i purpurowej, czystą zupę, zupa przecedzana w celu usunięcia z niej wszystkich stałych elementów,

 

2. Rano w dniu badania:

– powtórzyć wszystkie powyższe czynności dla drugiej dawki leku,

 

Dieta

2 dni przed planowanym terminem badania:

– Nie spożywać tłustych wędlin i mięs, sałatek, warzyw i owoców pestkowych, pestek (siemię lniane, mak), ciemnego pieczywa, napojów gazowanych

– zalecenia: dieta półpłynna, kisiele, kleiki, ryż, makaron, chleb, gotowane mięso i ryby, napoje niegazowane, klarowne, herbata, kawa (bez fusów)

 

1 dzień przed terminem badania

– lekkostrawne śniadanie: lekka herbata, bułeczka pszenna (bez dodatkowych ziaren)

– godz. 14-15 przecedzony bulion

– po godz. 15 koniec spożywania pokarmów. Można pić wodę, herbatę, ssać landrynki, jeść miód

 

W dniu badania:

– do czasu badania nie spożywać pokarmów

– można ssać landrynki

– do 2 godzin przed planowaną godziną badania można pić dowolną ilość plynów niegazowanych i klarowanych (także herbata, kawa bez mleka)

 

Jeśli badanie będzie wykonane w znieczuleniu ogólnym dożylnym picie płynów należy skończyć na 5-6 godzin przed badaniem.

 

Leki w dniu badania

Osoby regularnie przyjmujące leki nasercowe, przeciwnadciśnieniowe, przeciwpadaczkowe zażywają ich poranną dawkę.

W przypadku trudności z przygotowaniem się do badania, w szczególności w przypadku pogorszenia samopoczucia w trakcie przygotowania, konieczny jest kontakt z lekarzem.

 

Po badaniu

Jeśli pojawi się dyskomfort w postaci wzdęć, kurczowych bólów brzucha spowodowanych prymy powietrze wprowadzone do jelita podczas badania, należy zastosować Espumisan w dawce 3 x 2 tabl. lub No-Spa w dawce 3 x 1 tabl. Po zakończeniu badania zalecana dieta lekkostrawna.

W dniu badania, w przypadku otrzymania środków uspokajających, nie należy przez kilka godzin prowadzić samochodu lub innych urządzeń.



Najczęściej spotykana forma raka jelita grubego to rak odbytnicy. Szczęściem w nieszczęściu dla walczących z tą chorobą pacjentów jest fakt, iż postawienie diagnozy i podjęcie szybkiego leczenia jest tu stosunkowo łatwe. Należy jednak w porę zwrócić uwagę na niepokojące objawy i poddać się stosownym badaniom.

Rak odbytnicy: na czym polega ta choroba?

Odbytnica, czyli końcowy odcinek jelita grubego, jest szczególnie narażona na działalność szkodliwych bakterii. W efekcie choroby odbytnicy są dość częstym zjawiskiem. Wśród nich dość częstą przypadłością jest rak jelita. Rozwija się on zazwyczaj na istniejących już polipach, a szczególnie narażone na atak tej choroby są osoby po 50. roku życia. Jeśli chodzi o płeć pacjentów to nie stwierdzono tu przewagi na korzyść żadnej płci. I kobiety, i mężczyźni powinni się zatem w równym stopniu zastosować do podstawowych zasad profilaktyki oraz szybko konsultować z lekarzem niepokojące objawy. Co każdy pacjent powinien wiedzieć na temat tej choroby?


Przyczyny choroby oraz jej główne objawy

Choć nie wszystkie przyczyny występowania tej choroby zostały poznane, można wymienić kilka czynników mogących w znacznym stopniu zwiększać ryzyko zachorowania. Wiadomo, że zła dieta jest podstawową przyczyną wielu schorzeń układu pokarmowego, a tym samym również odbytu. Brak błonnika w diecie i problemy z zaparciami związane z niewłaściwym sposobem odżywiania się i brakiem ruchu to błędy, które popełniane systematycznie mogą zaowocować poważnymi problemami ze zdrowiem. A jakie są najbardziej charakterystyczne objawy raka odbytnicy? Wzdęcia oraz bóle brzucha to pierwszy niepokojący sygnał. Nieregularne wypróżnienia, obecność krwi i śluzu w kale oraz skurcze w rejonie odbytnicy to kolejne sygnały, których nie można lekceważyć. Spadek masy ciała oraz przewlekłe zmęczenie są kolejnymi sygnałami, które mogą wskazywać na problemy z chorobą nowotworową.


Czy można pokonać raka odbytnicy?

Lokalizacja tego nowotworu oraz możliwość postawienia szybkiej diagnozy są czynnikami, dzięki którym w wielu przypadkach można w porę rozpocząć odpowiednie leczenie. Zwiększa to szansę na wyleczenie i powstrzymanie raka przed dalszym rozwojem. Niestety mimo znacznego postępu w medycynie w dalszym ciągu jedyną szansą na pozbycie się guzów jest operacja. Polega ona na usunięciu tego fragmentu jelita grubego, który został zaatakowany przez komórki nowotworowe. Dla pacjentów oznacza to konieczność chodzenia już do końca życia z tzw. sztucznym odbytem, czyli specjalnym woreczkiem przymocowanym do brzucha, do którego na bieżąco odprowadzany jest kał.

Choć choroby nowotworowe często atakują z nieznanych przyczyn, ryzyko wystąpienia raka odbytnicy można zminimalizować poprzez stosowanie się do zasad zdrowego stylu życia. Systematyczne pory posiłków oraz włączenie do diety produktów bogatych w błonnik to podstawa. Równie ważne jest dbanie o codzienną porcję ruchu. Aktywność fizyczna dobrze wspiera pracę układu pokarmowego i pozwala chronić się przed zaparciami. Dla jelita grubego oznacza to ograniczenie kontaktu z toksynami i bakteriami, które mogą przyczyniać się do rozwoju komórek nowotworowych.




Kolonoskopia

Lepiej zapobiegać niż leczyć. Co warto wiedzieć o błonniku?

Błonnik należy do grupy węglowodanów, lecz w odróżnieniu od innych cukrów, a także białek i tłuszczów, nie jest wchłaniany przez organizm i nie dostarcza nam żadnej energii. Dlaczego jest więc niezbędny? Ponieważ pęczniejąc w jelicie grubym - syci, ale nie tuczy! Przechodząc szybko przez przewód pokarmowy, obniża produkcję insuliny i cholesterolu, hamuje także zamianę cukrów w tłuszcz. Brak błonnika w codziennej diecie sprzyja takim chorobom i dolegliwościom, jak: zaparcia, uchyłki na jelicie grubym, hemoroidy, żylaki, przepuklina przeponowa, rak jelita grubego, choroby układu krążenia, otyłość, cukrzyca itp.

Błonnik znajduje się wyłącznie w produktach roślinnych: w roślinach strączkowych (fasola, soczewica, groch), warzywach (marchew, seler, pietruszka, buraki, rzepa, ziemniaki), owocach (jagody, pomarańcze, maliny). Najwięcej błonnika zawierają rośliny niepoddane żadnej obróbce. Obieranie, polerowanie, nadmierne czyszczenie, przecieranie, gotowanie i sporządzanie koncentratów niszczy błonnik. Ponadto źródłem błonnika są kasze gruboziarniste i pełnoziarnisty chleb. Nie zawierają błonnika natomiast oleje roślinne i margaryny. W sprzedaży dostępne są naturalne koncentraty błonnika (np. otręby) oraz preparaty błonnikowe. Koncentraty i preparaty przeznaczone są dla osób, które mają problemy z żuciem i połykaniem pokarmu, a także dla tych, których żołądki nie tolerują tego typu pożywienia. Warto jednak pamiętać o tym, że produkty bogate w błonnik naturalny, znacznie przewyższają preparaty wzbogacone w ten składnik.



Na podst.: K. Bonnenberg, Nieodzowny składnik pokarmu. „Aura” Warszawa 2012 nr 8, s. 34-35.